Thứ Năm, 20 tháng 2, 2014

Hành vi chọn ngành thi đại học của học sinh lớp 12

Người chấm, nhận xét 1:






Người chấm, nhận xét 2:






Luận văn được bảo vệ tại hội đồng chấm bảo vệ luận văn
Khoa Kinh tế - Quản trị kinh doanh ngày… tháng……năm…….
MỤC LỤC

Trang
Chương 1 GIỚI THIỆU 1
1.1 Cơ sở chọn đề tài 1
1.2 Mục tiêu và phạm vi nghiên cứu 2
1.2.1 Mục tiêu 2
1.2.2 Phạm vi và phương pháp nghiên cứu 2
1.3 Ý nghĩa đề tài 2
1.4 Nội dung của khoá luận 3
Chương 2 CƠ SỞ LÝ THUYẾT 4
2.1 Giới thiệu 4
2.2 Hành vi người tiêu dùng 4
2.2.1 Định nghĩa hành vi người tiêu dùng 4
2.2.2 Các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi người tiêu dùng 4
2.2.2.1 Những yếu tố trình độ văn hoá 5
2.2.2.2 Những yếu tố mang tính chất xã hội 6
2.2.2.3 Những yếu tố mang tính chất cá nhân 6
2.2.2.4 Các yếu tố có tính chất tâm lý 6
2.2.3 Quá trình ra quyết định mua hàng 8
2.2.3.1 Nhận thức vấn đề 8
2.2.3.2 Tìm kiếm thông tin 9
2.2.3.3 Đánh giá các chọn lựa 9
2.2.3.4 Quyết định mua 9
2.3 Một số nghiên cứu trước về việc chọn lựa ngành thi đại học của học sinh lớp
12 10
2.3.1 Các tiêu chí của sự lựa chọn ngành đào tạo của học sinh lớp 12 11
2.3.2 Cơ cấu ngành nghề và yêu cầu của xã hội về sức lao động 11
2.4 Công tác hướng nghiệp ở các trường THPT 12
2.5 Mô hình nghiên cứu 12
2.6 Tóm tắt 13
Chương 3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 14
3.1 Giới thiệu 14
3.2 Phương pháp nghiên cứu 14
3.2.1 Thiết kế nghiên cứu 14
3.2.1.1 Nghiên cứu sơ bộ 14
3.2.1.2 Nghiên cứu chính thức 15
3.2.2 Kết quả nghiên cứu sơ bộ 16
3.2.3 Nghiên cứu chính thức 18
3.2.3.1 Mẫu 18
3.2.3.2 Thông tin mẫu 19
3.3 Tóm tắt 20
Chương 4 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 21
4.1 Giới thiệu 21
4.2 Nhận thức nghề nghiệp 21
4.3 Tìm kiếm thông tin 23
4.4 Đánh giá các tiêu chí 25
4.4.1 Tiêu chí chọn ngành 25
4.4.2 Tiêu chí chọn trường 26
4.5 Ra quyết định 27
4.6 Sự khác biệt trong hành vi chọn ngành của các biến nhân khẩu học 30
4.6.1 Nhận thức về nhu cầu thi đai học 31
4.6.2 Tìm kiếm thông tin 32
4.6.3 Đánh giá các tiêu chí 32
4.6.4 Ra quyết định 34
4.7 Tóm tắt 34
Chương 5 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 35
5.1 Giới thiệu 35
5.2 Kết quả chính 35
5.3 Những mặt còn hạn chế 36
5.4 Kiến nghị 36
Phụ lục 38
1. Dàn bài thảo luận tay đôi 39
2. Bảng câu hỏi nghiên cứu sơ bộ 40
3. Bảng câu hỏi chính thức 44
4. Thống kê mô tả các biến 47
5. Phân tích khác biệt 54
Tài liệu tham khảo 59
DANH MỤC CÁC HÌNH

Hình 2.1. Các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi người mua 5
Hình 2.2. Thứ bậc của nhu cầu theo Maslow 7
Hình 2.3. Quá trình ra quyết định mua hàng 8
Hình 2.4. Những yếu tố kìm hãm quá trình biến ý định mua hàng thành quyết định mua
hàng 10
Hình 2.5. Quá trình thao tác hoá công cụ tâm lý thành các tiêu chí của hành vi chọn lựa
11
Hình 2.6. Mô hình nghiên cứu 13
Hình 3.1. Qui trình nghiên cứu 15
DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 2.1: Kết quả khảo sát thực trạng các tiêu chí được đưa ra khi chọn lựa mã ngành đào
tạo ở 817 học sinh lớp 12 ở Nghệ An 11
Bảng 3.1: Tiến độ các bước nghiên cứu 14
Bảng 3.2: Thang đo 18
Bảng 4.1: Đánh giá của nhà trường 29
Bảng 4.2: Căn cứ vào kết quả học tập để chọn ngành 29
Bảng 4.3: Khả năng trúng tuyển 33
Bảng 4.4: Trường có danh tiếng 33
Bảng 4.5: Trường gần nhà 33
Bảng 4.6: Khả năng tài chính của gia đình 34
DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ
Biểu đồ 3.1: Phân bố theo vùng 19
Biểu đồ 3.2: Cơ cấu giới tính 19
Biểu đồ 3.3: Cơ cấu nghề nghiệp 19
Biểu đồ 3.4: Phân bố theo trường 19
Biểu đồ 3.5: Xếp loại kết quả học tập 20
Biểu đồ 4.1: Học sinh bắt đầu nghĩ đến ngành thi đại học 21
Biểu đồ 4.2: Cân nhắc ngành nghề 22
Biểu đồ 4.3: Học sinh bắt đầu luyện thi đại học 22
Biểu đồ 4.4: Động lực thúc đẩy thi đại học 23
Biểu đồ 4.5: Nguồn thông tin 24
Biểu đồ 4.6: Tiêu chí chọn ngành 25
Biểu đồ 4.7: Tiêu chí chọn trường 26
Biểu đồ 4.8: Tham khảo ý kiến 27
Biểu đồ 4.9: Ý kiến có giá trị nhất 28
Biểu đồ 4.10: Quyết định chọn ngành của học sinh 28
Biểu đồ 4.11: Tỉ lệ học sinh chọn trường dự thi đại học 29
Biểu đồ 4.12: Lựa chọn sau khi rớt đại học 30
Biểu đồ 4.13: Tỉ lệ học sinh nam và nữ bắt đầu luyện thi đại học 31
Biểu đồ 4.14: Học sinh các trường THPT chuẩn bị thi đại học 31
Biểu đồ 4.15: Ngành phù hợp với năng lực học tập 32
Tóm tắt
“Hành vi người tiêu dùng là hành động của một người tiến hành mua và sử dụng sản phẩm
cũng như dịch vụ, bao gồm cả quá trình tâm lý và xã hội xảy ra trước và sau khi xảy ra
hành động này”.
“Quá trình ra quyết định của người tiêu dùng sẽ trải qua 5 giai đoạn: (1) Nhận thức
nhu cầu, (2) Tìm kiếm thông tin, (3) Đánh giá các phương án chọn lựa, (4) Ra quyết định
và cuối cùng là hành vi sau mua”
Phillip Kottller
Đề tài được nghiên cứu ở khía cạnh tiếp thị, hành vi chọn ngành của học sinh được xem
như hành vi của người tiêu dùng, học sinh chính là những khách hàng mà trường đại học là
nơi cung cấp dịch vụ. Cho nên, các lý thuyết về tiếp thị sẽ được dùng làm cơ sở lí luận cho
đề tài này.
Mục tiêu của nghiên cứu này là xác định nhu cầu về thi đại học của học sinh, cách tìm
kiếm thông tin, đánh giá các tiêu chí chọn lựa và ra quyết định chọn ngành của học sinh lớp
12; nhận biết xu hướng chọn ngành của học sinh thiên về lĩnh vực tự nhiên hay xã hội; các
yếu tố tác động đến hành vi chọn ngành. Và để biết được sự khác nhau giữa các biến nhân
khẩu trong hành vi chọn ngành thi đại học của học sinh lớp 12.
Nghiên cứu được tiến hành theo hai bước: nghiên cứu sơ bộ định tính và nghiên cứu
chính thức định lượng. Nghiên cứu định tính thông qua thảo luận tay đôi và phỏng vấn thử,
qua đó hiệu chỉnh bảng câu hỏi cho nghiên cứu chính thức. Sau đó nghiên cứu định lượng
được tiến hành qua việc thu thập thông tin bằng bảng câu hỏi. Cuối cùng là xử lí và phân
tích dữ liệu với sự hỗ trợ của phần mềm SPSS. Kết quả làm sạch dữ liệu cho cỡ mẫu 179
với 4 trường phổ thông trung học, công việc được bắt đầu bằng phân tích thống kê mô tả,
sau đó là kiểm định sự khác biệt giữa các biến nhân khẩu học.
Sau khi được xử lí các kết quả chính được tìm ra: (1) nhận thức về ngành thi đại học của
học sinh, (2) nguồn thông tin, (3) đánh giá các tiêu chí chọn lựa, (4) ra quyết định chọn
ngành, (5) sự tác động của một số biến nhân khẩu lên nhận thức nhu cầu, đánh giá tiêu chí
và ra quyết định chọn ngành của học sinh lớp12.
Hành vi chọn ngành thi đại học của học sinh lớp 12
Chương 1
GIỚI THIỆU
1.1 Cơ sở chọn đề tài
Mỗi bạn học sinh sau khi rời khỏi ghế nhà trường họ phải vào đời lao động kiếm sống,
nếu không họ sẽ là gánh nặng cho gia đình và xã hội, vì vậy việc chọn lựa ngành thi đại
học của học sinh 12 là rất quan trọng, nó có ảnh hưởng đến cuộc sống, tương lai của
mỗi người sau này. Tuy nhiên việc chọn lựa ngành nghề không phải là vấn đề đơn giản,
nó chịu sự tác động của nhiều yếu tố đời sống, xã hội xung quanh các bạn học sinh.
Theo thống kê gần đây mỗi năm có khoảng 300.000 học sinh tốt nghiệp trung học
phổ thông (THPT) trong cả nước. Hệ thống các trường đại học, cao đẳng, trung học
chuyên nghiệp chỉ có thể tiếp nhận khoảng 10 – 20% số học sinh tốt nghiệp THPT. Tình
hình này dẫn đến áp lực hết sức nặng nề trong các kì thi tuyển sinh đại học, cao đẳng và
trung học chuyên nghiệp hàng năm, số thí sinh mỗi năm mỗi tăng cao (Th.s La Hồng
Huy, 2001). Đây cũng là mối lo lắng của hầu hết các bạn học sinh phổ thông. Vì các
bạn phải thi đại học với tỉ lệ chọi ngày càng cao, cơ hội đậu đại học sẽ giảm, đòi hỏi các
bạn phải có sự nỗ lực học tập và cân nhắc khi chọn lựa ngành nghề phù hợp với năng
lực của mình.
Bên cạnh đó, các bạn học sinh phổ thông chưa được cung cấp những thông tin về
những dạng lao động nào phải đảm bảo những tiêu chuẩn, những yêu cầu mà xã hội cần
đến, sẽ được trả nhiều tiền, sẽ có cơ hội phát triển? và điều đó ảnh hưởng đến việc định
hướng nghề nghiệp của các bạn. Tâm lý phần lớn học sinh cho rằng: “muốn có nghề
nghiệp tốt trong tương lai thì phải thi vào đại học” (Ts. Nguyễn Bá Minh, 2006). Trong
khi đó, một thực trạng hiện nay không hiếm những sinh viên tốt nghiệp đại học (với thời
gian từ 4 – 5 năm) mà vẫn thất nghiệp, còn một số sinh viên học một số nghề kỹ thuật
(thời gian đào tạo chỉ 2 -3 năm) thì lại dễ tìm được việc làm có thu nhập cao.
Mặt khác theo kết quả nghiên cứu của Th.s La Hồng Huy thì công tác hướng nghiệp
ở các trường phổ thông cũng có ảnh hưởng đáng kể đến việc chọn ngành của học sinh
12. Nhà trường đóng vai trò chủ đạo nhằm hướng dẫn và chuẩn bị tâm lý cho thế hệ trẻ
về tư tưởng, tâm lý, ý thức, kỹ năng để họ có thể đi vào lao động ở các ngành nghề tại
những nơi xã hội đang cần và phù hợp với hứng thú năng lực cá nhân của mỗi người.
Tuy nhiên công tác hướng nghiệp ở các trường THPT chưa đảm bảo đúng yêu cầu về
chất lượng đòi hỏi của mục tiêu đào tạo. Hình thức hướng nghiệp chủ yếu là các giáo
viên lên lớp đọc lại, giảng lại theo tài liệu của trung tâm lao động hướng nghiệp. Chẳng
hạn sự khác nhau giữa kế toán tài chính của trường Đại học An Giang và Đại học Cần
Thơ như thế nào? (Chế độ học, làm việc…), còn nhiều ngành nghề ghi trong tài liệu chỉ
có tên gọi, bản thân giáo viên không hiểu hết nên chưa giải đáp thỏa đáng thắc mắc của
học sinh.
Đứng trước một thực tế như vậy các bạn học sinh phổ thông ngày nay đã nhận thức
về nghề nghiệp như thế nào? Tìm kiếm thông tin ở đâu, các bạn đánh giá như thế nào về
nguồn thông tin đã chọn? Và ra quyết định chọn ngành ra sao? Đồng thời các bạn học
sinh nam nữ; học sinh sống ở nông thôn và thành thị; học sinh có năng lực học tập khác
nhau; có cha mẹ làm những ngành nghề khác nhau có hành vi chọn ngành khác nhau
không? Để biết được điều đó tôi chọn đề tài: Nghiên cứu hành vi chọn ngành thi đại
học của các bạn học sinh 12.
1
Hành vi chọn ngành thi đại học của học sinh lớp 12
Đề tài này có thể được nghiên cứu ở nhiều phạm vi khác nhau nhưng đứng trên
phương diện là người nghiên cứu tiếp thị, trường đại học được xem là nơi cung cấp dịch
vụ còn các học sinh là khách hàng có nhu cầu sử dụng dịch vụ thi đại học. Do đó các lý
thuyết về tiếp thị sẽ được dùng làm cơ sở lý luận cho vấn đề nghiên cứu, đồng thời các
nghiên cứu trước về vấn đề có liên quan đến nghiên cứu tiếp thị hay có liên quan đến
vấn đề chọn ngành thi đại học của học sinh sẽ được dùng làm tài liệu tham khảo cho
việc nghiên cứu.
1.2 Mục tiêu và phạm vi nghiên cứu
1.2.1 Mục tiêu
Tìm hiểu hành vi chọn lựa ngành nghề của học sinh lớp 12 để xem nhận thức về nghề
nghiệp của các bạn hiện nay ra sao, các bạn tìm kiếm thông tin từ đâu và cách đánh giá
các tiêu chí mà các bạn chọn lựa.
- Nhận biết xu hướng chọn ngành của học sinh thiên về lĩnh vực tự nhiên hay xã hội.
- Các yếu tố tác động nhiều nhất đến việc chọn ngành của các bạn học sinh 12.
- Biết được các yếu tố nhân khẩu học có tác động như thế nào đối với hành vi chọn
ngành của học sinh.
1.2.2 Phạm vi và phương pháp nghiên cứu
Nghiên cứu này được tiến hành qua hai bước là nghiên cứu sơ bộ và chính thức. Nghiên
cứu sơ bộ được thực hiện thông qua phương pháp định tính, sử dụng kỹ thuật thảo luận
tay đôi với học sinh nhằm thiết kế và hiệu chỉnh bảng câu hỏi cho nghiên cứu chính
thức.
Nghiên cứu chính thức là nghiên cứu định lượng. Căn cứ kết quả của nghiên cứu sơ
bộ bảng câu hỏi hoàn chỉnh được thiết lập cho việc thu thập dữ liệu bằng phỏng vấn trực
tiếp. Học sinh ở các trường: THPT Long Xuyên, THPT Thoại Ngọc Hầu, Nguyễn Hữu
Cảnh và Nguyễn Khuyến được chọn lấy mẫu. Với cỡ mẫu là 200, tương ứng mỗi trường
là 50 học sinh, các dữ liệu được xử lí và phân tích bằng phần mềm SPSS 13.
1.3 Ý nghĩa đề tài
Kết quả nghiên cứu hành vi chọn lựa ngành thi đại học của học sinh lớp 12 giúp cho
ngành Giáo dục - Đào tạo, ban giám hiệu và các thầy cô trường phổ thông hiểu rõ thêm
về các nhu cầu của học sinh, các yếu tố được các bạn quan tâm nhiều nhất liên quan tới
ngành nghề của mình. Trên cơ sở đó, đề xuất hướng nghiệp – dạy nghề và biên soạn
chương trình tài liệu dạy nghề phù hợp với nhu cầu, mong muốn của học sinh.
Mặt khác giúp các trường đại học, trong đó có trường đại học An Giang biết được sự
nhận thức về nhu cầu thi đại học, xu hướng chọn ngành và sự tác động của các yếu tố
nhân khẩu học lên hành vi chọn ngành của học sinh 12 để từ đó đưa ra kế hoạch đào tạo
và tư vấn tuyển sinh hợp lí, đáp ứng được yêu cầu chiến lược phát triển nguồn nhân lực
của tỉnh trong những năm trước mắt và lâu dài.
2

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét